na strone telefony poziom

 

Wolbrom liderem Powiatu Olkuskiego

Ranking Gmin Województwa Małopolskiego 

Małopolski Instytut Samorządu Terytorialnego i Administracji ogłosił, 26 października br., wyniki Rankingu Gmin Małopolski 2017. Sklasyfikowano 179 jednostek samorządu gminnego. Najwyższą lokatę wśród gmin powiatu olkuskiego, uzyskał Wolbrom – miejsce 21, z kolei gmina Klucze znalazła się na pozycji nr 23. To dobre rezultaty!

info

Celem przedsięwzięcia MISTiA uczyniła wyłonienie i promowanie gmin wyróżniających się pod względem rozwoju społeczno-gospodarczego. 

W ramach Rankingu ocenione zostały wszystkie gminy województwa małopolskiego z wyłączeniem miast na prawach powiatu: Krakowa, Nowego Sącza i Tarnowa.

Ranking premiował gminy o największym potencjale zarówno w sferze gospodarczej, jak i społecznej. W rankingu uwzględniono dochody budżetowe i poziom przedsiębiorczości jej mieszkańców, a także wydatki gminy na inwestycje i administrację publiczną. Intencją autorów rankingu było również docenienie proinwestycyjnego nastawienia gmin, ze szczególnym uwypukleniem zdolności pozyskiwania na inwestycje środków zewnętrznych, przy jednoczesnym uwzględnieniu stopnia zadłużenia budżetów gmin.   

Klasyfikacja docenia ponadto potencjał gminy w sferze społecznej (m.in. dzieci objęte wychowaniem przedszkolnym, saldo migracji na pobyt stały), finansowanie i zarządzanie oświatą publiczną, wyniki egzaminów gimnazjalnych. Dodatkowo jednostki samorządowe zostały ocenione pod kątem wydatkowania na działania organizacji pozarządowych i innych podmiotów prowadzących działalność pożytku publicznego.

Zwycięzcami rankingu okazały się przykrakowskie gminy: Wielka Wieś i Niepołomice oraz Zakopane. Następne lokaty zajęły: Wieliczka, Zielonki, Michałowice i Zabierzów.

Pięć gmin powiatu olkuskiego znalazło się w czołowej pięćdziesiątce klasyfikacji. Wolbrom uzyskał 21 miejsce. To zasługa więcej niż poprawnych wskaźników nieomal we wszystkich rankingowych kategoriach. Dalsze miejsca zajęły: Klucze - 23, Bolesław – 29, Bukowno – 30, Olkusz – 41 i tylko Trzyciąż znalazł się w dolnych rejonach rankingu. Uzyskał lokatę nr 146.

W subregionie Małopolski Zachodniej Wolbrom zajął czwartą lokatę i został wyprzedzony jedynie przez Oświęcim, Zator i Wadowice. Tuż za Wolbromiem uplasowały się Klucze. Bolesław uzyskał 8 lokatę, Bukowno - 9, Olkusz – 15 miejsce, zaś Trzyciąż 30.

Warto też wspomnieć o wysokich lokatach gmin naszego powiatu w poszczególnych klasyfikacjach rankingowych. I tak Bolesław uzyskał drugą lokatę w Małopolsce w średniorocznych dochodach gminy na jednego mieszkańca oraz w wydatkach gminy na kulturę, Bukowno w rankingu dochodów znalazło się na szóstym miejscu, gimnazjaliści z Wolbromia uzyskali szósty wynik w klasyfikacji egzaminów gimnazjalnych, podobny ranking przypadł Bolesławowi w odsetku dzieci w przedszkolach. Wydatki Klucz przekazywane organizacjom pozarządowym plasują gminę na siódmym miejscu w województwie, natomiast Trzyciąż posiada ósmy najniższy wskaźnik zadłużenia budżetu w Małopolsce. Z kolei Olkusz może się poszczycić wysokim wskaźnikiem zarejestrowanych podmiotów gospodarczych – 21 lokata w województwie oraz niskimi wydatkami na administrację – 29 miejsce w skali województwa.

Jerzy Nagawiecki

 

Obchody Święta Niepodległości w OREW Wolbrom

„Wzbudzić potrzeba miłość kraju w tych, którzy dotąd nie wiedzieli nawet, że Ojczyznę mają…” – Tadeusz Kościuszko. 10 listopada 2017 r. OREW Wolbrom wraz z zaproszonymi gośćmi z WTZ Miechów, OREW Miechów i WTZ w Lgocie Wolbromskiej obchodził Święto Odzyskania Niepodległości.

16

Na początku uroczystości wychowankowie wystąpili samodzielnie w inscenizacji przedstawiającej historię naszej Ojczyzny. W tym spektaklu ukazali pokrótce historię Polski od Legendy o Czechu, Lechu i Rusie do czasów kiedy nasza ukochana Polska odzyskała niepodległość. Po inscenizacji swoje zdolności wokalno–recytatorskie mogli zaprezentować: Krystian w utworze pt.: „Żeby Polska była Polską”, Natalia w utworach „Biała róża” i „Przybyli ułani pod okienko” oraz Magda w utworze „Jaskółka uwięziona”. W dalszej części uroczystości odbyła się II edycja Potyczek z Historią, w której zmierzyły się cztery placówki. Po zaciętej rywalizacji w której uczestnicy dwuosobowych drużyn musieli odpowiedzieć na trzy pytania i ułożyć trzy zestawy puzzli związanych z historią Polski. W części sportowej uczestnicy mieli przebiec tor przeszkód na czas i wystrzelić pięć strzałów do celu. Po części teoretycznej i sportowej OREW Wolbrom i WTZ z Miechowa plasowały się ex aequo na pierwszym miejscu.

17

 

Po dogrywce ostateczna klasyfikacja przedstawiała się następująco:

I miejsce – Warsztaty Terapii Zajęciowej w Miechowie,

II miejsce – Ośrodek Rehabilitacyjno – Edukacyjno – Wychowawczy w Wolbromiu,

III miejsce – Ośrodek Rehabilitacyjno - Edukacyjno – Wychowawczy w Miechowie,

IV miejsce – Warsztat Terapii Zajęciowej w Lgocie Wolbromskiej.

Na zakończenie wszyscy integrowali się przy wesołych dźwiękach disco na sali gimnastycznej.

3

Zapraszamy do galerii zdjęć na stronę internetową PSONI Koło w Wolbromiu:
http://psouu-wolbrom.pl/galeria/2018/059/index.html

PSONI Wolbrom

Strażacy ochotnicy z gminy Olkusz otrzymali nowy sprzęt

15 listopada 2017 roku miało miejsce uroczyste przekazanie nowego wyposażenia jednostkom ochotniczej straży pożarnej z terenu gminy Olkusz. Strażacy z Kosmolowa i Żurady otrzymali pompy szlamowe, ochotnicy z Zawady i Zedermana po dwa zestawy ubrań ochronnych, natomiast do Braciejówki powędrował zestaw ratowniczy PSP R-1 z szyną Kramera i deską ortopedyczną. Projekt zyskał dofinansowanie w ramach programu pomocy finansowej dla gmin na zapewnienie gotowości bojowej jednostkom OSP z terenu Województwa Małopolskiego.

sprzet osp 41

Jak już wielokrotnie udowodniliśmy, potrzeby strażaków ochotników są dla nas bardzo ważne. Każdego roku udaje nam się w miarę naszych możliwości wygospodarować pieniądze na doposażanie jednostek i remonty strażnic – komentuje burmistrz Miasta i Gminy Olkusz Roman Piaśnik.

sprzet osp 27

Łączna wartość zadania wyniosła 31 308 zł. Zakup został dofinansowany w kwocie 14 742 zł.

Projekt współfinansowany ze środków Województwa Małopolskiego.

UMiG Olkusz

Diamentowe i kamienne rocznice ślubu w Olkuszu

23 pary, dziesiątki lat przeżytych razem, miliony wspólnych wspomnień. Do niecodziennego spotkania doszło 9 listopada w Urzędzie Miasta i Gminy w Olkuszu. Burmistrz Roman Piaśnik zaprosił do magistratu pary, które w 2017 roku obchodziły rocznicę 60 i 70 lat pożycia małżeńskiego.

60 70 jubileusz 33

Wszyscy Państwo jesteście wyjątkowymi mieszkańcami naszej gminy. Dajecie wzór postawy życiowej pozostałym olkuszanom. Pozwólcie, że w imieniu własnym i moich współpracowników złożę każdemu z małżonków jubilatów serdeczne gratulacje i życzenia na kolejne lata wspólnego życia – mówił Roman Piaśnik, burmistrz Miasta i Gminy Olkusz.

W Olkuszu corocznie obchodzona jest uroczystość tzw. Złotych Godów, czyli jubileuszu 50-lecia pożycia małżeńskiego. Diamentowe i kamienne gody obchodzone były jednak po raz pierwszy. Bardzo pozytywny odbiór tej inicjatywy daje jednocześnie pewność, że w nadchodzących latach kolejne pary będą miały okazję do świętowania okrągłych rocznic.

Spotkanie jubilatów było bardzo dobrą okazją do zobaczenia dawno niewidzianych znajomych. Nie brakowało również wspólnych wspomnień, refleksji nad mijającym czasem, ale także śmiechu. Seniorzy chętnie rozmawiali o zmianach, które w czasie wielu lat swojego życia dostrzegają w Olkuszu.

Wszystkim jubilatom życzymy wiele zdrowia i dalszych wspaniałych rocznic!

UMiG Olkusz

Darmowa pomoc kosztuje

Od stycznia roku 2016 funkcjonuje w Polsce system darmowej pomocy prawnej. To realizacja ustawy z 5 sierpnia 2015 roku. Na jej podstawie w kraju powstały 1524 punkty, w tym we wszystkich gminach powiatu olkuskiego. Owa usługa została skierowana do osób borykających się z problemami finansowymi i życiowymi, które: otrzymują świadczenia z pomocy społecznej, posiadają Kartę Dużej Rodziny; posiadają zaświadczenie kombatanckie lub były represjonowane; mają legitymację weterana albo legitymację weterana poszkodowanego poza granicami państwa; nie ukończyły 26 lat, lub ukończyły 65 lat; poniosły straty w wyniku klęski żywiołowej, katastrofy naturalnej lub awarii technicznej i znalazły się w sytuacji zagrożenia. W 2016 roku w Powiecie Olkuskim ów porad prawnych udzielono niemal 1000 razy.

Potrzebna!

W ramach pomocy prawnej uprawniona osoba może otrzymać: informacje o obowiązującym stanie prawnym, o przysługujących jej uprawnieniach lub o spoczywających na niej obowiązkach oraz wskazówkę o sposobie rozwiązania jej problemu; otrzymać pomoc w sporządzeniu projektu pism w w/w sprawach oraz wniosków o zwolnienie od kosztów sądowych lub ustanowienie pełnomocnika z urzędu w postępowaniu sądowym lub ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego w postępowaniu sądowo-administracyjnym, z wyłączeniem pism procesowych w toczącym się postępowaniu przygotowawczym lub sądowym i pism w toczącym się postępowaniu sądowo-administracyjnym;

Z kolei nieodpłatna pomoc prawna nie obejmuje spraw: podatkowych związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej; z zakresu prawa celnego, dewizowego i handlowego oraz związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, z wyjątkiem przygotowania do rozpoczęcia tej działalności.

Zebrane doświadczenia z ponad półtorarocznej działalności punktów opieki prawnej wskazują, że profesjonalna pomoc prawna, zlokalizowana w pobliżu miejsca zamieszkania stała się dla uprawnionych osób wielce pomocna i łatwo dostępna. Wiedza płynąca z poradnictwa stanowi realny obraz tego, z czym borykają się obywatele i jakie problemy napotykają w codziennym życiu. Organizacje pozarządowe są papierkiem lakmusowym lokalnych potrzeb oraz problemów. Wielu potrzebujących znalazło zrozumienie, pomoc i sposób na rozwiązanie problemów. Sprawy, z którymi wracają się ludzie do łatwych nie należą. Często wymagają wielokrotnych spotkań i dyskusji, by osiągnąć pomyślny finał. Dotyczą spraw zusowskich, rozwiązywania problemów rodzinnych, roszczeń finansowych, świadczenia zasiłków, kłopotów mieszkaniowych i innych. Zdaniem wielu należy to rozwiązanie systemowe rozwijać, udoskonalać, efektywniej wykorzystywać by uwzględniać wszystkie oczekiwania i potrzeby społeczne.

Zbędna!

Darmowa pomoc prawna: potrzebna czy zbędna? Powyższego dylematu nie ma Paweł Piasny. Starosta olkuski jednoznacznie negatywnie ocenił ustawę z dnia 5 sierpnia 2015 r. o nieodpłatnej pomocy prawnej oraz edukacji prawnej i przedstawił swoją opinię wojewodzie małopolskiemu Piotrowi Ćwikowi. W piśmie z dnia 6 września br. (zamieszczonym przez starostę olkuskiego w mediach społecznościowych) przeczytać można, że: „…dokonałem analizy kosztów funkcjonowania tej ustawy w przełożeniu na rzeczywiste koszty udzielania jednej porady prawnej, które kształtują się w następujący sposób: W 2016 roku na terenie powiatu udzielono w sumie 974 porady prawne co oznacza, ze średni koszt udzielenia porady wyniósł niemal 416 zł!”. Następnie Paweł Piasny zauważa, że „…według stanu na koniec lipca br. udzielono 399 porad prawnych, co w przeliczeniu oznacza niemal 638 zł za jedną poradę prawną!” (…) Analiza ta jest wystarczająca, by jednoznacznie stwierdzić, iż pozornie darmowe porady te nie są darmowe, w rzeczywistości są bardzo drogie. Kilkaset złotych za jedną poradę prawną to zdecydowanie za duży koszt i jest porównywalny z kosztem za udzielenie porady prawnej w renomowanej, wyspecjalizowanej kancelarii adwokackiej. Zwracam w tym miejscu uwagę, ze koszty te w całości ponosi podatnik. Pojawia się w tym miejscu pytanie, czy stać nas na taki luksus? Odpowiedź wydaje się być jednoznaczna. Wobec powyższego informuje Pana, że w tym roku nie ogłoszę konkursu na prowadzenie punktu nieodpłatnych porad prawnych, które w istocie rzeczy są bardzo drogie.”

Równocześnie, 6 września br., starosta olkuski zwrócił się do Józefa Krzyworzeki – przewodniczącego Konwentu Powiatów Małopolskich o zwołanie konwentu w przedstawionej powyżej sprawie.

Rzeczywistość dogania

Nie poznaliśmy stanowiska wojewody w kwestii darmowej pomocy prawnej, jak również opinii Konwentu. Wiadomo natomiast, że pomimo negatywnej oceny zjawiska pomocy prawnej wyrażanego przez starostę Piasnego oraz zapowiedzi jej likwidacji, w roku 2018 w powiecie olkuskim będą świadczone bezpłatne usługi prawnicze, zgodnie z ustawą z 5 sierpnia 2015 r. 

25 października br. Zarząd Powiatu Olkuskiego „ogłosił otwarty konkurs ofert na realizację zadania publicznego polegającego na udzielaniu nieodpłatnej pomocy prawnej oraz zwiększania świadomości prawnej społeczeństwa (…) w zakresie prowadzenia punktu nieodpłatnej pomocy prawnej.”

Konkurs przeprowadzany jest – jak napisano w komunikacie - w celu wyłonienia organizacji pozarządowej prowadzącej działalność pożytku publicznego, której Powiat Olkuski powierzy prowadzenie trzech punktów) nieodpłatnej pomocy prawnej w 2018 roku w gminach: Bolesław, Klucze, Trzyciąż.

Na realizację zadania przeznaczono 182.177,64 zł, czyli po 60.725,88 zł na każdy punkt nieodpłatnej pomocy prawnej. Ostateczne rozstrzygnięcie konkursu nastąpi nie później niż 30 listopada br.

 Jerzy Nagawiecki 

Wielki Finał konkursu Odblaskowa szkoła!

27 października szkoła podstawowa w Czubrowicach obchodziła wielkie święto, stanowiące zwieńczenie wysiłków uczniów, nauczycieli, rodziców, pracowników szkoły, dzięki którym przebieg konkursu „Odblaskowa szkoła” miał tak niezwykły wymiar. Szkoła gościła w swoich progach przewodniczącą Rady Rodziców, p. Sabinę Babiuch, przedstawicielkę policji p. sierż. sztab. Anetę Walor, przedstawicieli Ochotniczej Straży Pożarnej w Czubrowicach- p. Janusza Nowińskiego oraz p. Pawła Sołtysika.

IMG 3358

Niezwykłe spotkanie, które przebiegało w podniosłej atmosferze finałowej gali, pozwoliło powrócić do wspomnień z przebiegu akcji dzięki prezentacji multimedialnej przedstawionej przez p. Jarosława Piekarza, który przypomniał wszystkie wydarzenia, związane z konkursem „Odblaskowa szkoła”. Kolejnym elementem był odblaskowy taniec uczennic ze starszych klas, który wprowadził nas w kolorowy świat przedstawienia przygotowanego przez uczniów klas II, III i IV. Szkoła w Czubrowicach zmieniła się w leśną łąkę, na której mogliśmy przypomnieć sobie zasady bezpieczeństwa w ruchu drogowym, a także utrwalić znaczenie znaków drogowych.

IMG 3329

Kolejnym ważnym elementem finałowej gali było wręczenie nagród w konkursach realizowanych w naszej szkole w ramach akcji „Odblaskowa szkoła”, które zostały rozdane przez Pana Dyrektora oraz zaproszonych gości. Mamy nadzieję, że tegoroczny przebieg konkursu „Odblaskowa szkoła” pozostanie na długi czas w pamięci uczniów i pozwoli im na zwiększenie bezpieczeństwa podczas poruszania się w ruchu drogowym.

IMG 3393

Danuta Sioła

Seniorzy w kontakcie z olkuskim samorządem

Osoby młode, mające ciekawe pomysły lub spostrzeżenia dotyczące swojego miasta, niewymagające złożenia oficjalnego wniosku, potrzebują dosłownie kilku minut na to, by podzielić się nimi z magistratem – wystarczy bowiem napisać maila. Inaczej jest z seniorami, którym często bariera technologiczna uniemożliwia przekazywanie opinii. Właśnie z myślą o nich w budynku Urzędu Miasta i Gminy w Olkuszu z inicjatywy Gminnej Rady Seniorów została zamontowana skrzynka uwag i opinii. Będzie ona pośredniczyła w kontakcie między osobami starszymi a Gminną Radą Seniorów i magistratem.

skrzynka rady seniorow 2

Liczymy, że inicjatywa ta przypadnie do gustu przede wszystkim tym, którzy chcą podzielić się jakąś myślą dotyczącą funkcjonowania samorządu, usprawnieniem dla osób starszych czy też sprawami związanymi z seniorami, a którzy z jakichś przyczyn nie mogą przybyć na nasz dyżur – komentują zgodnie Olga Śladowska i Ryszard Ryza z Gminnej Rady Seniorów.

Dyżury przedstawicieli Gminnej Rady Seniorów pełnione są w Urzędzie Miasta i Gminy w Olkuszu w pokoju 238 w każdy wtorek od 11:00 do 13:00. W pozostałe dni mieszkańcy mogą pozostawiać swoje wnioski w skrzynce, która została zawieszona w wejściu do magistratu.

Skrzynka uwag i opinii nie jest jedyną inicjatywą Gminnej Rady Seniorów. W nieco ponad rok ten organ doradczy zaproponował m.in. przystąpienie do programów Ogólnopolskiej Karty Seniora oraz Koperty Życia, organizację Dni Seniora i Konkursu „Miejsce Przyjazne Seniorom”, a także udzielał się charytatywnie. W planach ma jeszcze przygotowanie publikacji – Olkuskiego Niezbędnika Seniora oraz inicjatywę Ławeczek wytchnienia, w związku z którą odbyły się już pierwsze spotkania ze wspólnotami mieszkaniowymi.

Bardzo mnie cieszy ilość inicjatyw, z jakimi wychodzą olkuscy seniorzy. Każda z nich przybliża nas do realizacji społeczeństwa otwartego na ich sprawy – uważa Roman Piaśnik, burmistrz Olkusza.

skrzynka rady seniorow

UMiG Olkusz

Zebra wraca do Zedermana

Informuję, że w wyniku konsultacji społecznych oraz po ponownych pomiarach ruchu pieszych na przejściu i w jego rejonie przejście dla pieszych w miejscowości Zederman zostanie przywrócone” – napisał Marek Chodkiewicz podsekretarz stanu w Ministerstwie Infrastruktury i Budownictwa. Datowane na 25 października br. pismo zaadresowane zostało na ręce Marszałka Sejmu RP i było odpowiedzią na interpelację posłanki Lidii Gądek w sprawie oznakowanego, bezpiecznego przejścia przez drogę krajową nr 94 w Zedermanie, którą parlamentarzystka z Lgoty Wolbromskiej złożyła 29 sierpnia br. Przywrócenia w pełni oznakowanego przejścia mieszkańcy domagali się od kilku miesięcy.

przejscie sugerowane zederman

Problem oznakowanego przejścia przez drogę krajową w Zedermanie rozpoczął się z chwilą lokalizacji dodatkowych przystanków autobusowych oraz budową dla nich specjalnych zatok. Równocześnie pobliskie, oznakowane przejście dla pieszych zostało przez Generalną Dyrekcję Dróg Krajowych i Autostrad - zarządcę przecinającej Zederman drogi krajowej nr 94 – zastąpione sugerowanym przejściem dla pieszych pozbawionym oznakowania poziomego i pionowego. Na takie dictum zareagowali mieszkańcy oraz władze samorządowe gminy Olkusz.

18 sierpnia br. ludzie z Zedermana blokowali DK 94, wyrażając tym samym swoje niezadowolenie z decyzji GDDKiA. Problem naświetliły także lokalne i regionalne media. Determinację mieszkańców wsparł Roman Piaśnik. W drugiej połowie sierpnia burmistrz Olkusza skierował pismo do zarządcy drogi z wnioskiem o przywrócenie na krajówce w Zedermanie przejścia typu „zebra”. Równocześnie o interwencję poproszono posłów Ziemi Olkuskiej: Lidię Gądek, Agnieszkę Ścigaj oraz Jacka Osucha.

Poselska interwencja

Jeszcze w sierpniu br. posłanka Lidia Gądek interpelowała do Ministra Infrastruktury i Budownictwa w sprawie „zastępowania należycie oznakowanych przejść dla pieszych tzw. przejściami sugerowanymi, które - zgodnie z tłumaczeniami urzędników GDDKiA są tworzone tam gdzie pojazdy poruszają się z dużą prędkością i występuje małe natężenie ruchu pieszych. Przejścia sugerowane są nieoznakowane, pozbawione sygnalizacji świetlnej, a rozpoznać je można jedynie za sprawą doprowadzonego do jezdni chodnika z obniżonym krawężnikiem. Co więcej, na przejściu sugerowanym to pojazdy, a nie piesi, mają pierwszeństwo. W mojej opinii – tłumaczyła posłanka Gadek - fakt poruszania się pojazdów z dużą prędkością, przemawia właśnie za tworzeniem w pełni oznakowanego przejścia dla pieszych. Natomiast okoliczność małego natężenia ruchu pieszych, zważywszy na obowiązek utrzymania bezpieczeństwa dla każdego uczestnika ruchu, nie może stanowić argumentu za tworzeniem przejść sugerowanych.”

W dalszej części interpelacji Lidia Gądek wskazała jako jaskrawy przykład wypaczenia przepisów prawa miejscowość Zederman i w konkluzji wnioskowała do ministra infrastruktury i budownictwa o „nakazanie GDDKiA Oddział w Krakowie, przywrócenia w miejscowości Zederman w pełni oznakowanego przejścia dla pieszych, w miejscu niedawno powstałego tzw. sugerowanego przejścia dla pieszych.”

Przywracamy zebrę

Na odpowiedź z Ministerstwa Infrastruktury czekano do 25 października br. Warto było. Bowiem wniosek posłanki Lidii Gadek (oraz równolegle czynione interwencje przez burmistrza Piaśnika) został uwzględniony. Autor odpowiedzi, podsekretarz stanu w Ministerstwie Infrastruktury i Budownictwa Marek Chodkiewicz, napisał, że „z uwagi na stan bezpieczeństwa niechronionych uczestników ruchu - pieszych na przejściach dla pieszych zlokalizowanych w ciągu dróg krajowych woj. małopolskiego GDDKiA jako współodpowiedzialna za bezpieczeństwo uczestników ruchu oraz pełniąc funkcję zarządzającego ruchem na drogach krajowych, wraz z Wydziałem Ruchu Drogowego Komendy Wojewódzkiej Policji w Krakowie podjęła działania mające na celu ustalenie przyczyny wypadków oraz zasad, które w przyszłości pozwoliłyby im przeciwdziałać i wyeliminować część zdarzeń drogowych z udziałem pieszych. (…) W związku z powyższym na przejściach dla pieszych woj. małopolskiego przeprowadzono wizje lokalne przejść dla pieszych przy udziale przedstawicieli GDDKiA, Policji i władz samorządowych, pod kątem ich wyposażenia w niezbędną infrastrukturę techniczną np. braki chodnika czy właściwego oświetlenia.”

W najważniejszym dla mieszkańców akapicie wiceminister napisał: "Informuję, że w wyniku konsultacji społecznych oraz po ponownych pomiarach ruchu pieszych na przejściu i w jego rejonie – przejście dla pieszych w miejscowości Zederman zostanie przywrócone.”

Przejście w listopadzie

Udaną, skuteczną interwencję przyjęła z satysfakcją społeczność Zedermana. Sołtys Sabina Gęgotek wraziła wdzięczność „…tym wszystkim, którzy podjęli temat przejścia dla pieszych w naszej miejscowości. To dla nas ważny problem. Otrzymałam informację, że „zebra” powinna się pojawić do 15 listopada. Czekamy. Ze swej strony pragnę szczególnie podziękować poseł Lidii Gądek za szybką reakcję i realne wsparcie oraz burmistrzowi Olkusza, który wspierał naszą społeczność w walce o bezpieczne przejście przez „krajówkę”.   

Jerzy Nagawiecki

Raporty landrata Grolla - fragmenty cz.4

Archiwum Państwowe w Katowicach przygotowuje SZKICE ARCHIWALNO-HISTORYCZNE. W numerze szóstym periodyku, z roku 2010, ukazał się artykuł starszego archiwisty Mirosława Węcka pt. „Pierwsze miesiące okupacji Olkusza podczas II wojny światowej w świetle raportów landrata Heinricha Grolla”. Po zakończeniu kampanii wrześniowej roku 1939 zachodnia cześć powiatu olkuskiego: Sławków, Bolesław, Olkusz, Ogrodzieniec, Klucze, Jaroszowiec i okolice, w sumie 381,7 km. kw., zamieszkała przez 52 tys. ludzi (29% powierzchni i około 30% ludności według danych z roku 1939) została wcielona do Trzeciej Rzeszy - do prowincji górnośląskiej, natomiast pozostałe ziemie znalazły się w wielkim powiecie miechowskim pozostającym w granicach nowoutworzonej Generalnej Guberni. Nadzór nad powiatem olkuskim lat hitlerowskiej okupacji dzierżył landrat - Heinrich Groll: aplikował hitlerowską politykę, wytyczał konkretne rozwiązania. Cytowane poniżej fragmenty artykułu Mirosława Węcka zawierają zachowane w archiwach raporty landrata (starosty) z okresu od września 1939 do czerwca 1940 roku, interesujący materiał dla tych wszystkich, którzy cenią sobie historię, nawet tę opisywaną oczami okupanta. Dziś odcinek nr 4 – przedostatni!

Maj 1940 roku

„Pojawiły się też pierwsze objawy oporu przeciwko tej formie eksploatacji ludności podbitych terenów – wiele osób wytypowanych do wyjazdu nie stawiało się w wyznaczonych miejscach, co pociągało za sobą interwencje policji.

Nastąpiła dalsza rozbudowa niemieckiej administracji. Rozpoczęli wówczas działalność niemieccy komisarze urzędowi dla mniejszych miast i wsi. Polscy wójtowie i burmistrzowie zostali zwolnieni, np. dotychczasowy burmistrz Olkusza Majewski. Groll zdawał sobie jednak sprawę, że ze względu na polskość powiatu nie może całkowicie zrezygnować z polskich urzędników. Zalecał zatem stosowanie mieszanej polsko-niemieckiej obsady okręgów urzędowych.

W maju 1940r. nastąpiła znaczna zmiana nastrojów polskiej ludności. Wynikała ona z niemieckich sukcesów w Norwegii, Holandii, Belgii i Francji. Nadzieje na zwycięstwo mocarstw zachodnich i rychłe wyzwolenie Polski były przyczyną obserwowanego przez władze niemieckie biernego oporu Polaków wobec zarządzeń władz okupacyjnych. Opór ten był według landrata „rozniecany przez tajnych podżegaczy i organizacje”. Wiadomości o klęsce aliantów przyniosły Polakom rozczarowanie i powszechny spadek nastrojów. Mimo to władze niemieckie z pewną nerwowością oczekiwały dnia święta Konstytucji 3 maja. Obawiano się polskich wystąpień – policja i żandarmeria podwyższyły gotowość, podjęto też kroki w celu zabezpieczenia obywateli Rzeszy i folksdojczy obecnych w powiecie olkuskim. Ku widocznej uldze landrata święto przebiegło spokojnie. Równie spokojnie, choć pod uważną kontrolą niemieckiej policji, odbyły się procesje Bożego Ciała. Jednocześnie władze policyjne przystąpiły do zaostrzonej walki z przemytem oraz nielegalnym handlem.

Planowo i „bez zakłóceń” przebiegała natomiast akcja ewakuacji Żydów z Górnego Śląska i osiedlania ich w olkuskiem. Zadaniem wyżywienia przywożonych ludzi obciążono żydowskie „kuchnie ludowe”. Landrat zapowiedział konieczność sprawdzenia zdolności do pracy przywiezionych Żydów po zakończeniu akcji. Początkowo do powiatu olkuskiego miano przesiedlić 1060 Żydów, jednak ograniczone możliwości przyjęcia tak dużej ilości ludzi skłoniły landrata Grolla do podjęcia rozmów z gestapo w sprawie zmniejszenia tej liczby.

Czerwiec 1940 roku

Nadal trwała akcja wysyłania Polaków na roboty do Niemiec, jednak „kontyngent zdolnych i chętnych do pracy sił roboczych uległ już wyczerpaniu”. Szansę na pozyskanie kolejnych robotników widział landrat w „systematycznym przeczesaniu niezaangażowanej jeszcze w pracę ludności”. Urząd pracy miał przeprowadzić odpowiednie konsultacje. Jednak akcja napotykała coraz większy opór ludności – w czerwcu konieczne było zaangażowanie policji i żandarmerii, aby doprowadziła „siłę roboczą” przeznaczoną dla Rzeszy. Kwestia zatrudnienia łączyła się z dalszym rozwojem produkcji przemysłowej oraz „posuwających się szybko naprzód” drogowych robót budowlanych. Można przypuszczać, że do pracy przy budowie dróg wykorzystywano przymusowo ludność żydowską.

Ciągłe niezadowolenie landrata budził brak wystarczającej liczby niemieckich urzędników – zarówno we władzach powiatu, jak i administracji terenowej. Tylko jeden urzędnik wyznaczony na burmistrza miasta Olkusza objął dotychczas swoje obowiązki. Inną troską były niskie przychody z podatków; np. właściciele kamienic wpłacali niskie podatki, gdyż najemcy od dnia wybuchu wojny tylko w niewielkim stopniu opłacali czynsze, uzyskiwane przez nich dochody były bowiem za niskie, aby mogli opłacać swoje mieszkania.

Nastroje ludności nie uległy zmianie w stosunku do poprzedniego miesiąca. Z kolei akcja przesiedlania Żydów przebiegała bez przeszkód, choć wolno. Według landrata Grolla dotychczas (tj. do 1 lipca 1940 roku) do powiatu olkuskiego trafiło 195 Żydów. Jednocześnie landrat podjął starania o poprawienie stosunków komunikacyjnych. Pociągi na linii kolejowej Olkusz – Katowice kursowały dwa razy dziennie i to o niekorzystnym czasie – uniemożliwiającym np. załatwienie spraw urzędowych w Katowicach. Podjęto także starania o uruchomienie linii autobusowej Olkusz – Będzin – Sosnowiec.

Pewnych trudności przysporzyło władzom niemieckim zwiększenie się liczby policji o 56 żandarmów pomocniczych. Brakowało łóżek i innego wyposażenia, które należało nabyć, gdyż z niewiadomych względów „musiano odstąpić od konfiskat w większym wymiarze”. Zaskakująca wstrzemięźliwość, gdyż zazwyczaj władze niemieckie nie stroniły od takiego postępowania wobec podbitej ludności.”

Krwawa Środa

„Zachowane raporty landrata Grolla kończą się na czerwcu 1940 roku. W Archiwum Państwowym w Katowicach nie zachowała się niestety relacja Grolla z przebiegu wydarzenia, które stało się symbolem okrucieństwa niemieckich okupantów na ziemi olkuskiej. Tzw. „krwawa środa” w Olkuszu, która miała miejsce w lipcu 1940 roku pokazuje zupełnie inną stronę postępowania okupanta niż relacje landrata Grolla, skupiające się na „pozytywnej pracy” niemieckiej administracji, choć zawierają także liczne informacje na temat działań o charakterze zbrodniczym.

Można pokusić się o stwierdzenie, że „krwawa środa” jest w pewnym sensie cezurą w dziejach hitlerowskiej okupacji powiatu olkuskiego. Pierwsze miesiące wojny to wciąż pełny niepewności i niezdecydowania co dalszych losów tego obszaru czas budowy tamtejszej administracji. Proces ten trwał mniej więcej do lata 1940 roku, kiedy to powstały w olkuskiem struktury zdolne do skutecznej realizacji polityki okupacyjnej, która miała się stawać coraz bardziej represyjna i zbrodnicza wobec miejscowej ludności – przede wszystkim żydowskiej. Wszystkie elementy tej polityki: prześladowania Żydów, wywózki Polaków do pracy przymusowej oraz bezwzględne zwalczanie jakiegokolwiek oporu objawiły się już w pierwszych miesiącach okupacji. Ich eskalacja nastąpiła później.

Bastion niemczyzny

O tym, jak sam Groll widział swoją misję w ziemi olkuskiej, niech świadczą jego słowa wypowiedziane podczas zebrania landratów rejencji katowickiej, które odbyło się w Wiśle w dniu 25 kwietnia 1940 roku.

„Resztkowy powiat Olkusz, w swoim kształcie, jest gospodarczo tworem kadłubowym, który nie jest zdolny do dłuższego życia. Nasuwa się zatem pytanie, czy przez uproszczenie administracji i ewentualny podział powiatu można znaleźć znośne rozwiązanie, lub czy powiat należy rozbudować i uczynić zdolnym do życia jako powiat graniczny i bastion niemczyzny. Wtedy konieczne byłoby chyba przyłączenie większych graniczących obszarów z sąsiednich powiatów. Wzmocnienie i bastion wobec słowiańskich wpływów kulturalnych i gospodarczych są możliwe tylko wtedy, gdy będzie można stworzyć silny i wytrzymały powiat graniczny”.

Jerzy Nagawiecki

Pierwszoklasiści po ślubowaniach

Nie tylko wrzesień kojarzy się ze szkołą. Dla najmłodszych uczniów szkół podstawowych równie ważnym miesiącem w kalendarzu edukacyjnym jest październik. To właśnie wtedy odbywają się ślubowania pierwszych klas. Nie inaczej było w tym roku. Młodzi uczniowie przyrzekali sumienne wypełnianie obowiązków szkolnych oraz mieli pierwsze okazje do zaprezentowania swoich talentów na okolicznościowych akademiach.

slubowania sp1 32

Ślubowania pierwszych klas to bardzo duże przeżycie – nie tylko dla najmłodszych, ale także dla rodziców i dziadków, którzy chętnie przybywają na uroczystości organizowane w szkołach.

Wagę tego wydarzenia doceniają również władze lokalne, które towarzyszą pierwszoroczniakom w tym szczególnym dniu. Na dobry początek edukacyjnej ścieżki burmistrz Miasta i Gminy Olkusz Roman Piaśnik wręczył najmłodszym uczniom szkół podstawowych zestawy szkolnych i słodkich upominków.

UMiG Olkusz